Đề Xuất 5/2022 # Ppdh Phát Hiện Và Giải Quyết Vấn Đề # Top Like

Xem 8,019

Cập nhật nội dung chi tiết về Ppdh Phát Hiện Và Giải Quyết Vấn Đề mới nhất ngày 19/05/2022 trên website Cuocthitainang2010.com. Hy vọng thông tin trong bài viết sẽ đáp ứng được nhu cầu ngoài mong đợi của bạn, chúng tôi sẽ làm việc thường xuyên để cập nhật nội dung mới nhằm giúp bạn nhận được thông tin nhanh chóng và chính xác nhất. Cho đến nay, bài viết này đã thu hút được 8,019 lượt xem.

--- Bài mới hơn ---

  • Phương Pháp Phát Hiện Và Giải Quyết Vấn Đề
  • Dạy Học Phát Triển Phẩm Chất, Năng Lực Học Sinh ⋆ Trung Tâm Đào Tạo Ngắn Hạn Spkt
  • Giới Thiệu Sách ” Phương Pháp Dạy Học Phát Triển Năng Lực Học Sinh Phổ Thông”
  • Phương Pháp Quan Sát Trong Dạy Học Môn Tự Nhiên Và Xã Hội
  • Dạy Học Tiếng Việt Bằng Pp Giao Tiếp
  • PPDH PHÁT HIỆN VÀ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

    Phương ph¸p d¹y häc ph¸t hiện và giải quyết vấn ®Ò lµ mét trong nh÷ng ph­¬ng ph¸p d¹y häc tÝch cùc hiÖn nay. §©y kh”ng ph¶i lµ mét ph­¬ng ph¸p d¹y häc míi nh­ng nÕu ¸p dông ®óng møc víi tõng m”n häc cô thÓ sÏ “ph¸t huy ®­îc tÝnh tÝch cùc, chñ ®éng, s¸ng t¹o cña häc sinh, ®em l¹i niÒm vui, høng thó häc tËp cho häc sinh”. Ph­¬ng ph¸p nµy míi được c¸c nhà lÝ luận học ViệtNamvà trªn thế giới nghiªn cứu, song mầm mống ban đầu của phương ph¸p này đ· xuất hiện từ nửa cuối thế kỉ XIX.

    Vào những năm 70 của thế kỉ XIX c¸c nhà sinh học chúng tôi Ghecđơ, B.E.Raic”p, c¸c nhà sử học MM.Xtaxiulevic, N.A R”giơc”p,… đ· nªu lªn phương ¸n t×m tßi ph¸t kiến (ơrictic) trong dạy học nhằm h×nh thành năng lực nhận thức cho học sinh bằng c¸ch đưa HS tham gia vào qu¸ tr×nh hoạt động nhằm t×m kiếm tri thức, ph©n tÝch c¸c hiện tượng. Đ©y là một trong những cơ sở của dạy học giải quyết vấn đề (GQVĐ).

    Phương ph¸p giải quyết vấn đề ra đời trªn c¬ së nh÷ng năm 50 của thế kỉ XX, x· hội bắt đầu ph¸t triển, lóc đã xuất hiện m©u thuẫn trong qu¸ tr×nh dạy học: đã là m©u thuẫn giữa yªu cầu dạy học ngày càng cao, khả năng s¸ng tạo của HS ngày càng tăng với việc tổ chức cßn lạc hậu.. chúng tôi – nhà gi¸o dục học của Ba Lan làm s¸ng tỏ PPDH nªu vấn đề thực sự là một PPDH mới cã t¸c dụng ph¸t huy được năng lực nhận thức của học sinh, kÝch thÝch học sinh tÝch cực suy nghĩ, chủ động t×m tßi, s¸ng tạo để giải quyết vấn đề đạt tới kiến thức mới một c¸ch s©u sắc, x©y dựng cho người học ý thức liªn hệ, bồi dưỡng høng thó thực hành và xu hướng vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn, nhưng øng chỉ dừng lại ở việc ghi lại những thực nghiệm thu được trong qu¸ tr×nh dạy học nªu vấn đề, Ýt chó trọng x©y dựng cơ sở lÝ luận khoa học cho PP này.

    Đến những năm 70, nhà lÝ luận học người Nga M.I Mackmutov đ· chÝnh thức đưa ra những cơ sở lÝ luận của phương ph¸p dạy học (PPDH) giải quyết vấn đề được kế thừa bởi dạy học Algorit ho¸ và Ơrixtic, đưa PP này trở thành PPDH tÝch cực. Trªn thế giới, ngoài M.I Mackmutov cßn cã rất nhiều nhà khoa hoc, gi¸o dục nghiªn cứu về PPDH GQVĐ : M.N Xcatlin, Lecne, A.M Machiuskin, N.A P”lơnic”va…

    Dạy học nªu vấn đề được quan t©m nhiều ở c¸c nước XHCN, đặc biệt là ở Ba Lan. Ở đây vấn đề đ· được gi¸o sư ¤k”n, Cupª Xevit và nhiều người kh¸c tÝch cực nghiªn cứu.

    Ở Việt Nam, từ trước đến nay, đã có nhiều người đề cập đến PPDH này như : Lê Khánh Bằng, Vũ Văn Tảo, Nguyễn Bá chúng tôi nhiên các tác giả đều viết về PPDH GQVĐ trong dạy học ở nhà trường phổ thông và đại học, tác giả Nguyễn Kì đã nghiên cứu việc áp dụng PPDH GQVĐ ở Tiểu học, bước đầu tiến hành thực nghiệm ở một số môn Toán, TN – XH, Đạo đức. Hiện nay, PPDH GQVĐ đã và đang được coi trong trong giáo dục nói chung và trong trường tiểu học nói riêng.

    Phương pháp DH phát hiện và giải quyết vấn đề có những tên gọi khác:

    DH nêu vấn đề “, ” DH giải quyết vấn đề “, ” DH gợi vấn đề”. Trong cuốn Phương pháp dạy học Toán -Giáo sư Nguyễn Bá Kim đã sử dụng thuật ngữ “Dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề “. Chúng tôi cũng xin chọn sử dụng thuật ngữ này trong bài viết của mình.

    – Một trong sáu nguyên tắc dạy học là đảm bảo sự thống nhất giữa vai trò tự giác, tích cực, độc lập nhận thức của học sinh được thể hiện ở việc học sinh ý thức được đủ mọi mục đích, nhiệm vụ học tập, có ý thức trong việc lĩnh hội tri thức, rèn kỹ năng…trong việc vận dụng những điều đã học được, có ý thức tự kiểm tra, đánh giá.

    Trong phương pháp dạy học toán của giáo sư Nguyễn Bá Kim giới thiệu hai quan điểm cơ bản là: vấn đề và tình huống gợi vấn đề.

    Theo từ điển của Hoàng Phê thì vấn đề là điều cần được xem xét, nghiên cưú, giải quyết.

    Để có hiệu quả trong quá trình giáo dục, người ta thường hiểu khái niệm này như sau:

    – Học sinh chưa giải đáp được câu hỏi đó hoặc chưa thực hiện được hành động đó.

    – Học sinh chưa được học một quy tắc có tính chất thuật toán nào để giải đáp câu hỏi hoặc thực hiện yêu cầu đặt ra.

    Hiểu theo nghĩa trên thì vấn đề không đồng nghĩa với bài tập. Những bài tập nếu có chỉ yêu cầu học sinh trực tiếp vận dụng một quy tắc có tính chất thuật toán, chẳng hạn giải một phương trình dựa vào công thức đã học thì không phải là những vấn đề.

    * Khi tìm hiểu về vấn đề chúng ta cần lưu ý một số điều sau:

    (1) Vấn đề không đồng nghĩa với bài toán.

    Như vậy, những thuật toán nếu chỉ đơn thuần yêu cầu HS trực tiếp áp dụng một thuật giải đã biết thì không phải là những vấn đề.

    (2) Khái niệm vấn đề như trên thường được dùng trong giáo dục. Vấn đề trong giáo dục khác với vấn đề trong nghiên cứu khoa học.

    (3) Vấn đề trong giáo dục mang tính tương đối.

    Tình huống gợi vấn đề ( còn được gọi là tình huống có vấn đề ) là một tình huống gợi ra cho HS những khó khăn về lí luận hay thực tiễn mà họ thấy cần thiết và có khả năng vượt qua, nhưng không phải ngay tức khắc nhờ một thuật giải mà phải trải qua một quá trình tích cực suy nghĩ, hoạt động để biến đổi đối tượng hoạt động hoặc điều chỉnh kiến thức sẵn có.

    (Phương pháp dạy học môn Toán – Nguyễn Bá Kim)

    Như vậy, tình huống gợi vấn đề là một tình huống thoả mãn các điều kiện sau:

    Ta nhận xét xem tình huống này có thoả mãn những yêu cầu của một tình huống có vấn đề hay không?

    – Tồn tại một vấn đề: HS chưa biết cách tìm số trừ.

    + HS đã biết về tìm số bị trừ, tìm hiệu.

    + HS mong muốn tìm ra công thức tìm số trừ.

    Vậy đây là một tình huống có vấn đề.

    Từ quan niệm về vấn đề, chúng ta làm sáng tỏ quan niệm về phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề.

    2. Quan niệm ” Phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề “

    Theo V. Ôkôn thì “Dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề là dạy học dựa trên sự điều khiển quá trình học sinh độc lập giải quyết các bài toán thực hành hay lí thuyết

    Theo M.I.Mackmutov: “Tạo ra một chuỗi tình huống có vấn đề và điều khiển hoạt động của học sinh nhằm độc lập giải quyết các vấn đề học tập” đó là thực chất của quá trình dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề.

    Từ những quan niệm cơ bản nêu trên, Giáo sư Nguyễn Bá Kim đã khái quát được quan niệm về phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề như sau:

    Phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề là pp dạy học mà trong đó thầy giáo tạo ra những tình huống có vấn đề, điều khiển HS phát hiện ra vấn đề, hoạt động tự giác, tích cực để giải quyết vấn đề và thông qua đó lĩnh hội tri thức, kĩ năng và đạt được những mục tiêu học tập khác.

    Nhóm chúng tôi xin đưa ra định nghĩa như sau: PP dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề là phương pháp dạy học, trong đó, giáo viên đưa ra tình huống có vấn đề, yêu cầu học sinh tự phát hiện và giải quyết. Thông qua việc giải quyết vấn đề đó mà học sinh lĩnh hội được tri thức, kỹ năng, kỹ xảo.

    Để hiểu được phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề là như thế nào và nó khác với những phương pháp dạy học khác ở điểm nào, chúng ta hãy tìm hiểu đến bản chất của phương pháp này.

    Dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề có bản chất cơ bản sau đây:

    – HS được đặt vào một tình huống có vấn đề chứ không phải được thông báo dưới dạng tri thức có sẵn.

    – HS hoạt động tự giác, tích cực, chủ động, sáng tạo, huy động tri thức và khả năng của mình để phát hiện và giải quyết vấn đề chứ không phải nghe thầy giảng một cách thụ động.

    – Mục tiêu dạy học là phát triển khả năng tiến hành những quá trình phát hiện và giải quyết vấn đề. HS không phải chỉ được học nội dung vấn đề mà còn nắm được con đường và cách thức tiến hành dẫn đến những kết quả đó, tạo cho các em hứng thú học tập.

    Sau khi nắm vững bản chất của phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề, chúng ta cần có sự nhận thức một cách thấu đáo những đặc điểm của phương pháp này đề từ đó có thể vận dụng linh hoạt vào quá trình dạy học.

    Có thể có rất nhiều tác giả nêu lên các bước của một qui trình dạy học của phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề nhưng sau đây chúng tôi xin đề cập đến quan điểm của Giáo sư Nguyễn Bá Kim về qui trình của phương pháp dạy học này.

    Theo quan điểm của Giáo sư Nguyễn Bá Kim, quá trình dạy học của phương pháp PH & GQVĐ gồm 4 bước: [Phương pháp dạy học Toán – Nguyễn Bá Kim – xuất bản 2004]

    – Từ tình huống gợi vấn đề, HS phát hiện, suy nghĩ, tìm tòi.

    – Giải thích và chính xác hoá tình huống.

    – Phát hiện vấn đề và đặt mục đích giải quyết vấn đề đó.

    – Tìm cách giải quyết vấn đề. Việc này thường được thực hiện theo sơ đồ:

    Khi phân tích vấn đề cần làm rõ mối quan hệ giữa cái đã biết và cái cần tìm. Từ đó đề xuất và thực hiện hướng giải quyết. Kết quả của việc đề xuất và thực hiện hướng giải quyết là hình thành một giải pháp.

    Việc tiếp theo là kiểm tra giải pháp có đúng hay không. Nếu giải pháp đúng thì đi đến kết thúc ngay. Nếu giải pháp sai thì lại phải bắt đầu từ bước phân tích vấn đề. Nếu có nhiều phương pháp đúng thì cũng có thể so sánh để chọn giải pháp tối ưu.

    Bước 3: Trình bày giải pháp

    -Khi đã giải quyết được vấn đề đặt ra, HS trình bày toµn bộ quá trình tiến hành dẫn đến giải pháp đúng.

    Bước 4: Nghiên cứu sâu giải pháp

    – Tìm hiểu những khả năng ứng dụng kết quả.

    Dạy học Toán ở Tiểu học cũng đi theo 4 bước của Giáo sư Nguyễn Bá Kim:

    Bước 2: Phân tích bài toán

    Bước 3: Trình bày lời giải

    Bước 4: Mở rộng, nâng cao, phát triển lời giải của bài toán.

    Theo ®æi míi vÒ ph­ư¬ng ph¸p d¹y häc m”n To¸n ë TiÓu häc, qu¸ tr×nh d¹y häc ph¸t hiÖn vµ gi¶i quyÕt vÊn ®Ò gåm nh÷ng bư­íc sau:

    Bư­íc 3: X¸c ®Þnh l­îc ®å gi¶i quyÕt

    Bư­íc 4: TiÕn hµnh gi¶i quyÕt vÊn ®Ò, ®­a ra lêi gi¶i

    Bư­íc 5: Ph©n tÝch, khai th¸c lêi gi¶i

    Theo chúng tôi Vũ Hồng Tiến : cấu trúc một bài học (hoặc một phần bài học) theo phương pháp đặt và giải quyết vấn đề thường như sau

    – Đặt vấn đề, xây dựng bài toán nhận thức

    – Bước 1: Đưa ra tình huống có vấn đề.

    – Bước 2: HS tự phát hiện và giải quyết vấn đề theo các cách khác nhau.

    Để minh hoạ qui trình 5 bước trên, chúng tôi xây dựng bài: 9 cộng với một số : 9 + 5 (SGK Toán lớp 2)

    Yêu cầu trọng tâm của tiết dạy này là:

    – Giúp HS hình thành bảng cộng 9

    – Rèn kỹ năng đặt tính theo cột dọc.

    Bước 1: Đưa ra tình huống có vấn đề: GV đưa ph ép tính 9 + 5 = ?

    Và yêu cầu học sinh tìm kết quả.

    Bước 2: HS tự lực giải quyết vấn đề: Các phương án HS có thể đưa ra như sau:

    GV nhận xét kết quả của HS và cùng HS khẳng định 9 + 5 = 14 là đúng. Trong đó:

    * Phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề có thể được thực hiện qua 2 giai đoạn thông qua hoạt động của giáo viên và học sinh:

    (*) Giai đoạn 1: Giai đoạn chuẩn bị

    + Xác định nội dung trọng tâm:

    + Phân tích và đưa ra tình huống có vấn đề:

    – Tình huống trong bài học này là:

    + Dự kiến các tình huống HS có thể đưa ra khi giải quyết vấn đề

    Các phương án giải quyết tình huống trên có thể là:

    + Đưa ra tình huống có vấn đề

    + Tổ chức hướng dẫn HS phát hiện ra vấn đề

    HS đưa ra các hướng suy nghĩ để GQVĐ.

    Nếu HS không tìm được cách GQVĐ thì GV có thể đưa ra câu hỏi gợi mở như sau:

    HS trình bày giải pháp theo các hướng suy nghĩ như trên để GQVĐ

    GV cho HS tự trình bày giải pháp của mình trước lớp. GV giải thích ưu, nhược điểm của các giải pháp, từ đó đưa ra kết luận.

    + Khái quát hoá, hệ thống hoá lại những tri thức mà HS đưa ra trong quá trình giải quyết vấn đề

    – So sánh với các phương pháp truyền thống thì PPDH này tạo điều kiện tốt hơn để đưa HS vào vị trí trung tâm nhằm hình thành và phát triển ở HS năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề.

    – Giúp HS tích cực, tự giác, chủ động, hứng thú trong học tập → làm cho HS năng động, sáng tạo → hình thành năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề.

    – Góp phần hình thành ở các em nếp nghĩ, làm việc sáng tạo, độc lập, sự nhanh nhạy và linh hoạt. Về lâu dài, hoạt động học tập sẽ hình thành ở HS những năng lực khác nhau, trong đó, có năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề.

    – Gợi nhu cầu nhận thức cho người học, kích thích sự ham mê khám phá của học sinh, đồng thời tạo điều kiện tạo cho học sinh niềm tin có thể giải quyết được vấn đề nếu các em nổ lực hoạt động. HS tập trung, chú ý hơn vào bài học, các em hăng say kiến tạo tri thức mới, lĩnh hội một cách chủ động, không bị áp đặt miÔn cưỡng. Do đó học sinh nhớ bài sâu và lâu hơn.

    – GV chủ động đưa ra tình huống dạy học, lựa chọn nội dung, phương pháp dạy học kết hợp với các phương pháp khác (vấn đáp, trực quan…), có thể thay đổi trật tự nội dung bài dạy.

    – Tất cả HS trong lớp đều phải tích cực hoạt động, tập trung tối đa để hoàn thành nhiệm vụ được giao, tạo điều kiện thuận lợi cho GV bao quát lớp tốt hơn.

    – GV không phụ thuộc hoàn toàn vào SGK và sách hướng dẫn để truyền đạt kiến thức một cách cứng nhắc, khô khan.

    Bên cạnh một số ưu điểm và thuận lợi trên thì phương pháp này còn tồn tại có một số nhược điểm, khó khăn như sau:

    – GV phải đầu tư nhiều công sức để nghiên cứu tài liệu và chuẩn bị bài dạy, đồ dùng dạy học.

    – GV phải đưa ra tình huống dạy học phù hợp ( nội dung dạy học, mục tiêu dạy học, thời gian ): nội dung tích hợp vừa phải, thời điểm đưa ra câu hỏi phải đúng lúc, lựa chọn câu hỏi mang tính tổng quát và câu hỏi mang tính gợi mở sao cho phù hợp.

    – GV không linh hoạt, chủ động trong từng tình huống cụ thể, GV khó kiểm soát được lớp học, và bị động trước những tình huống mà học sinh nêu ra dẫn đến tình trạng ” cháy giáo án”.

    – GV phải có khả năng điều khiển, tổ chức, dự kiến các tình huống có thể xảy ra, dự kiến được thời gian.

    Bước 1: Đưa ra tình huống có vấn đề

    Giáo viên nêu bài toán : phép cộng 9 + 5?

    Bước 2 :Học sinh tự giải quyết vấn đề theo các c¸ch khac nhau

    a. Học sinh đếm các que tính, được 14 que tính

    b. Học sinh lấy 9 que tính thêm 1que tính là 10 que tính, 10 que tính thêm 4 que tính là 14 que tính.

    c. Học sinh đếm 9 que tính với 1 que tính là 10 que tính, 10 que tính thêm 1 que tính là 11 que tính…, 13 que tính thêm 1 que tính là 14 que tính

    • Giáo viên khuyến khích học sinh tìm ra kết quả và ghi nhớ 9 + 5 = 14
    • Giáo viên kết luận: Đưa ra cách tính như phương án thứ hai.

    Học sinh tự lập bảng cộng dạng 9 cộng với một số, chẳng hạn: 9 + 2, 9 + 3,…, 9 + 9.

    Kiểm tra lại toàn bộ kết quả của bảng cộng 9 cộng với một số (bằng cách gộp thành 1 chục và cộng với một số)

    SƯU TẦM TỪ WEB VIOLET CỦA CÔ GIÁO LÊ THỊ HẰNG

    Nguyễn Thị Thanh Thuỷ @ 13:03 09/11/2014

    Số lượt xem: 873

    --- Bài cũ hơn ---

  • Dạy Học Theo Định Hướng Phát Triển Năng Lực
  • Dạy Học Phát Triển Năng Lực Là Gì?
  • Phương Pháp Dạy Học Trong Trường Sư Phạm
  • Dạy Học Theo Phương Pháp Nghiên Cứu Khoa Học
  • Sự Biến Đổi Của Phương Pháp Dạy Học Lịch Sử Ở Nhật Bản
  • Bạn đang đọc nội dung bài viết Ppdh Phát Hiện Và Giải Quyết Vấn Đề trên website Cuocthitainang2010.com. Hy vọng một phần nào đó những thông tin mà chúng tôi đã cung cấp là rất hữu ích với bạn. Nếu nội dung bài viết hay, ý nghĩa bạn hãy chia sẻ với bạn bè của mình và luôn theo dõi, ủng hộ chúng tôi để cập nhật những thông tin mới nhất. Chúc bạn một ngày tốt lành!

  • Web hay
  • Links hay
  • Push
  • Chủ đề top 10
  • Chủ đề top 20
  • Chủ đề top 30
  • Chủ đề top 40
  • Chủ đề top 50
  • Chủ đề top 60
  • Chủ đề top 70
  • Chủ đề top 80
  • Chủ đề top 90
  • Chủ đề top 100
  • Bài viết top 10
  • Bài viết top 20
  • Bài viết top 30
  • Bài viết top 40
  • Bài viết top 50
  • Bài viết top 60
  • Bài viết top 70
  • Bài viết top 80
  • Bài viết top 90
  • Bài viết top 100